در سال ۲۰۰۱ عروسک باربی در اولین فیلم کامپیوتری خود به نام باربی در فندق شکن ظاهر شد، از آن پس تا کنون تعداد قابل توجهی فیلم کامپیوتری، انیمیشن، فیلم سینمایی و مستهجن سکـس در مورد باربی تولید شده است.
تربیت دوران کودکی توأم با بهره گیری از الگوهای خاص و ویژه ی این دوران است. طبیعی است که الگوهای دوران کودکی به طور عمده از مؤلفه های عاطفی به جای گزاره های عقلانی بهره می برند. لذا رمز و رازهای موجود در خیال پردازی های کودکانه، جایگزین گزاره های واقع گرایانه در تربیت بزرگسالان می شود. مبتنی بر این اصل، استفاده از نماد حیوانات به صورت فانتزی در انتقال مفاهیم آموزشی و تربیتی به کودکان همواره مد نظر بوده است. به گونه ای که امروزه بیشترین حجم تولیدات فرهنگی مربوط به کودکان در زمینه انیمیشن، کتاب، داستان و اسباب بازی به استفاده از نماد گرایی از حیوانات محدود می شود.
در این میان دختر بچه ها انحصارا به عروسک علاقه مند هستند. این علاقه نشأت گرفته از عاطفه ویژه دختر بچه ها و همچنین به دلیل قدرت برتر عروسک در ایجاد حس همزاد پنداری و تفاهم خیالی با کودک است.
عروسک، بالاترین نقش تربیتی را بویژه در شکل دهی و پایه ریزی شخصیت دختران دارد. دختر بچه ها، زنان آینده ی هر ملت هستند و برای انحطاط هر ملت بایستی دختران و زنان آن ملت را منحط تربیت نمود. همانگونه که برای اعتلای هر ملت، بایستی دختران و زنان آن ملت را متعالی تربیت کرد. از این منظر، نقش عروسک در تهاجم فرهنگی نقش بسیار برجسته ای است.
● پدیده ی عروسک باربی
▪ کمپانی متل:
کمپانی متل در سال ۱۹۴۵ توسط زوج هندلر و مت در ایالت کالیفرنیای جنوبی آمریکا تأسیس شد این شرکت، ابتدا قاب عکس تولید می کرد و سپس به ساخت مبلمان خانه، و در نهایت به تولید اسباب بازی روی آورد.
▪ متل و میکی ماوس:
کمپانی متل در ۱۹۵۵ با کلوپ میکی ماوس برای تبلیغ اسباب بازیها به همکاری در نمایش های تلویزیونی پرداخت که موجب دگرگونی ساختاری در تجارت اسباب بازی شد.
● جهت گیری در عروسک بازی:
در ۱۹۵۹ به دلیل علاقه ی دختر هندلر به عروسک های کاغذی، طرح ساخت عروسک را دنبال کردند که منجر به عقد قرارداد برای دریافت امتیاز عروسک آلمانی لی لی شد.
▪ عروسک لی لی:
عروسک لی لی در واقع بر گرفته از شخصیت و اندام و چهره ی یک زن خیابان گرد آلمانی به همین نام بود عروسک آلمانی لی لی به عنوان یک قطعه کلکسیونی فقط به بزرگسالان به ویژه به کلکسیونرهای اسباب بازی فروخته می شد.
▪ تغییر نژاد:
کمپانی متل امتیاز عروسک لی لی را از آلمان خرید، و پس از تغییراتی، صورت بندی نژادی آن را به نژاد "آنگلوساکسون" همانند کرد و به تولید انبوه آن در آمریکا اقدام نمود.
● تولد باربی:
این عروسک تغییر نژاد یافته (به نژاد آمریکایی - انگلیسی آنگلوساکسون) باربی لقب گرفت. باربی اسم خلاصه شده ی باربارا دختر کوچک رییس کمپانی متل یعنی آقای هندلر بود.
باربی به زودی در صف اول اسباب بازی دختران در غرب قرار گرفت. در سال ۱۹۵۹ هر عروسک باربی به قیمت سه دلار فروخته می شد. اما اکنون هر عروسک باربی اصل ساخت کمپانی متل تا ۴۵۰۰ دلار قیمت دارد.
● از طراحی موشک ضد هوایی تا طراحی عروسک باربی:
طراح تغییرات باربی در آمریکا در کمپانی متل، جک رایان است. وی قبل از آن در پنتاگون (وزارت جنگ آمریکا) طراح موشک های اسپارو و هاوک بود. شرکت متل او را بخاطر تخصص و استعداش در شناخت فرم هیکل زنان استخدام کرد.
● شرکت سهامی عام متل:
در ۱۹۶۰ شرکت متل سهام خود را به فروش رساند وبه سهامی عام تبدیل شد. از ۱۹۶۳ تا سال ۱۹۶۵ ثروت کمپانی متل از ۱۰۰ میلیون دلار به ۵۰۰ میلیون دلار افزایش یافت.
● تولد کن (دوست پسر باربی):
بعدها در سال ۱۹۶۳ عروسک میچ و در سال ۱۹۶۵ عروسک اسکیپر به جمع کن و باربی پیوستند.
● دوستان زرد و سیاه باربی:
در سال ۱۹۶۸ کمپانی متل برای اینکه به باربی یک شخصیت تربیتی جهانی ببخشد اقدام به ساخت و فروش عروسک های سیاه و زردی نمود که هیکل و اندام آنها کاملا همانند اندام باربی، ولی رنگ پوست و چهره آنها متفاوت است. عروسک دو رگه آفریقایی آمریکایی برای کودکان سیاه پوست در آمریکا و آفریقا که به باربی سیاهان معروف شد با نام کریستین توسط کمپانی متل به بازار آمد. این تمام مسئله نبود، چرا که بازار بیش از یک میلیاردی زرد پوستان در آسیا و همچنین تربیت غربی دختران آنان ضرورت نگاه فرهنگ غربی به آن عرصه را جدی ساخته و در سال ۱۹۹۰ کی یرا معروف به باربی ژاپنی ها و چینی ها را ساخته و روانه بازار کرد. در کنار این دوست زرد پوست باربی دو سال قبل از آن (۱۹۸۸) ترزای آمریکای لاتین به جمع دوستان باربی پیوسته بود.
● گسترش فعالیت های کمپانی متل:
از ۱۹۶۵ کمپانی متل در راستای تبلیغ و ترویج باربی به ساخت و فروش اسباب بازی های جنبی و تکمیلی آن پرداخت: اسباب بازی "ببین و بگو" در مهد کودک ها، خودروهای مسابقه احتراقی، اسباب بازی های الکترونیکی، سرگرمی های ویدئویی خانگی، پازل ها و ... .
● اساسنامه کودکان:
۱۹۷۸ متأثر از شعار حقوق بشر رییس چمهور وقت آمریکا جیمی کارتر مبنی بر بسط حقوق بشر در چهان، کمپانی متل با دید بشر دوستانه!!؟ اساسنامه جهانی کودکان را تنظیم نمود که به شکل قابل توجهی، شرکایی را به صورت غیر انتفاعی در اتحادیه ای پیرامون اساسنامه مذبور (از سراسر جهان) گرد آورد.
● متل کمپانی چند ملیتی:
کمپانی آمریکایی متل برای ترویج باربی در سال ۱۹۸۶ شرکت هنگ کنگی اراکو را تأسیس کرد در سال ۱۹۸۸ با کمپانی والت دیسنی در جهت تولید و بازاریابی اسباب بازی ها و فیلم های شخصیت های عروسکی و کارتونی معروف والت دیسنی در سراسر جهان قرارداد همکاری منعقد نمود. همچنین در سال ۱۹۸۸ کمپانی متل کل سهام شرکت اسباب بازی سازی فرانسوی "اس، ای" را خرید. و در سال ۱۹۸۹ شرکت "کورجی تویز" انگلیسی را تأسیس کرد. با توجه به گسترش نفوذ باربی، کمپانی متل در ۱۹۹۱ شرکت آویوا تولید کننده اسباب بازی های ورزشی را تأسیس کرد.
● از این پس به ترتیب:
▪ در ۱۹۹۲ تأسیس شرکت های بین الملی از سوی متل.
▪ در ۱۹۹۳ جذب مجموعه محصولات فیشر پرایز (تولید کننده اسباب بازی پیش دبستانی) به مجموعه متلو
▪ در ۱۹۹۴ تأسیس شرکت کرانسنکو برای تولید اسباب بازی های معروف باربی در انگلیس توسط متل.
▪ در سال ۱۹۹۵ تدوین مقررات حقوقی تولید و توزیع عروسک های بزرگ کاپچ کیدز توسط متل.
▪ در ۱۹۹۷ ادغام کمپانی اسباب بازی نایکو در متل.
▪ در ۱۹۹۷ ساخت و عرضه یک عروسک معلول سوار بر ویلچر به نام اسمایل توسط خط تولید باربی.
▪ در ۱۹۹۸ خریداری کمپانی اسباب بازی سازی پرنده آبی از انگلیس.
▪ در ۱۹۹۸ تولد دختر مطلوب آمریکایی در دو مجموعه اول (مجموعه اول دختران ۳-۷ ساله و مجموعه دوم دختران ۷-۱۲ ساله) شامل سلیقه ها، علایق، الزامات و ...).
● کمپانی متل و هری پاتر:
در سال ۲۰۰۰ کمپانی متل امتیاز مجموعه بازی ها و فعالیت های سرگرم کننده پیرامون داستانهای هری پاتر شامل؛ عروسک ها، پازل ها، خودروها، بازهای کامپیوتری و فیلم های مربوط را (با همکاری کمپانی سینمایی وارنر) خریداری نمود.
● معاهده جهانی تی. اچ. کیو:
در سال ۲۰۰۱ کمپانی متل به معاهده جهانی چاپ و انتشارات تی اچ کیو برای گسترش و نشر بازی های آموزشی و نرم افزارهای تولیدی خود با توجه به ذخایر کمپانی متل شامل باربی، هاتوی، دختر آمریکایی، مچ باکس و فشیر پرایز وارد شد.
● فیلم های باربی:
در سال ۲۰۰۱ عروسک باربی در اولین فیلم کامپیوتری خود به نام باربی در فندق شکن ظاهر شد، از آن پس تا کنون تعداد قابل توجهی فیلم کامپیوتری، انیمیشن، فیلم سینمایی و مستهجن سـکـس در مورد باربی تولید شده است.
● دوباره سازی باربی:
در طی سالیان گذشته باربی بیش از ۵۰۰ بار در نقش ها و شخصیت های متفاوت عرضه شده است از آن جمله:
پرستار، افسر پلیس، آموزگار، پزشک، دندانپزشک، دامپزشک، خواننده موسیقی راک، ژیمناست، کارآگاه، افسر نیروی دریایی، افسر خلبان، میهماندار هواپیما، دزد، گدا و.... که این شخصیت پردازی ها، برای کارکردهای تربیتی این عروسک است.
● باربی و سیاست:
در طول ۴۰ سال گذشته عروسک باربی فعال عرصه سیاست در آمریکا بوده است. در طول انتخابات ایالتی و ملتی، باربی بسیار فعال است. در طول جنگ ویتنام، گرانادا، پاناما و در انتهای جنگ سرد باربی نقش های متفاوتی ایفا کرد.
در طول جنگ عراق و آمریکا در سال ۱۹۹۰ عروسک باربی با پوشش یونیفورم نظامی آمریکایی به تهییج افکار عمومی مردم آمریکا پرداخت. پس از واقعه ۱۱ سپتامبر نیز باربی با پوشیدن یونیفورم نیروهای نظامی ضد تروریست با ایفای نقش جدید خود به تهییج افکار عمومی پرداخت. تیتر آگهی های تبلیغاتی باربی برای نبرد ضد تروریسم این بود: باربی روح آمریکایی.
● باربی و تعلیم و تربیت:
خانم روت هندلر همسر رییس کمپانی متل دریافته بود که همچنان که فرزندش باربارا رشد می کند به شخصیت سازی و تقلید از بزرگسالان در رفتار با عروسکهای کاغذی می پردازد، بنابر این طرح ایده ابداع عروسک واقعی (سه بعدی) به ذهن او خطور کرد.
پس از ساخت باربی تصمیم بر این شد تا مدل های گوناگونی از لباسها در اختیار کودکان قرار گیرد تا آنان بتوانند شخصیت دلخواه خود را در مدل های مختلف به باربی ببخشند.
به مرور زمان باربی کارکرد مهمی یافت، باربی به دختران آموزش می داد که جامعه مدرن از آنها به عنوان یک زن چه انتظاری دارد.
کمر باریک و اندام کشیده باربی باعث شده است تا دختران نوجوان در غرب و سایر کشورها برای اینکه اندامشان شبیه باربی شود یا از الگوی باربی خیلی فاصله نداشته باشند از خوردن غذا به اندازه کافی در سن رشد خود پرهیز کنند. لذا آمار حیرت آور سازمانهای بهداشتی غرب از سوء تغذیه دختران غربی خبر می دهد.
طرح این ذهنیت که ترکیب اندام باربی هیچگاه به هم نخواهد خورد، در تربیت دختران برای اینکه در سنین بزرگسالی هیچگاه آبستن نشوند (که مبادا فرم اندامشان به هم بخورد) بسیار مؤثر بود. در دهه ۹۰ میلادی به دلیل کاهش نرخ تولید مثل در غرب بویژه در آمریکا، باربی برای تربیت دختران در آن زمینه وارد صحنه شد و در ۱۹۹۵ این عروسک با یک جنین در شکم خود به بازار عرضه شد تا دختران نوجوان با وضع حمل باربی به دست خود اشتیاق مادر شدن بیابند. امروزه اسکیپر که خواهر کوچک باربی محسوب می شود بخشی از پاسخ به درخواست سیاست گذاران فرهنگی برای بچه دار بودن باربی است.
نگاهی به تحول لباسها و شخصیت باربی بیانگر آن تحول اجتماعی است که باربی در آن آفریده شده است. امروزه عروسک بزرگ باربی در هیکل یک دختر جوان حقیقی برای مقاصد مستهجن در فروشگاه های غربی خرید و فروش می شود. تعداد زیادی از هنرپیشه ها و خوانندگان زن غربی با صرف هزینه های زیاد اندام و چهره خود را همچون باربی می سازند تا مورد توجه عموم واقع شوند. امروزه باربی بر روی تمای وسایل مورد استفاده کودکان و نوجوانان اعم از لوازم التحریر، لوازم بهداشتی و آرایشی، پوشاک، اسباب بازی، لوزام تزیینی و ... حک شده است و حتی خوردنی های فانتزی کودکان مانند آدامس و شکلات نیز از حضور باربی بی نصیب نیستند. چه اینکه دخترها در سراسر جهان بایستی حضور مدل و الگوی غربی خود (باربی) را همواره در پیرامون خود حس کنند. مادران غربی می پرسند؛ چرا دختران ما زودتر از آنچه که باید بالغ می شوند؟ دلیل این بلوغ زودرس جنسی دختران ما در چیست؟
● استراتژی فرهنگی آمریکا و باربی:
از آنجا که بنیان دکترین فرهنگی آمریکا بر امانیسم (بشر مداری به جای خدا محوری)، لیبرالیسم (اباحی گری)، سکولاریسم (عرفی اندیشی و دنیا گرایی) و هدونیسم (لذت محوری) است، طبیعی است که سیاستمدران و استراتژیست های فرهنگی آمریکا تلاش نمایند تا از طریق شیوه ها و راهکارهای مختلف بنیان فرهنگی خود را تقویت، و آن را در آمریکا و سراسر جهان بسط و تسری دهند. یکی از این شیوه ها، تربیت دختران آمریکا و سراسر جهان با گزاره های فرهنگ آمریکایی است. لذا به عنوان بهترین و کارآمدترین راه، اگر دختران سایر ملتها با "ارزش"های آمریکایی تربیت شوند، این دختران، نقش همسران و مادران را در جوامع خودشان عهده دار می شوند، لذا مبتنی بر ارزش های آمریکایی، جامعه شان را اداره می کنند. و این مهمترین کارکرد تهاجمی یک فرهنگ مهاجم است که شهروندان دیگر ممالک را با ارزش های خود بپروراند.
اینگونه است که باربی، در استراتژی فرهنگی آمریکا واجد بالاترین تأثیرها و ارزش گذاری هاست. و در عرصه پدافند در برابر تهاجم فرهنگی عروسک باربی، مهمترین اقدام در گام نخست تبیین مخاطرات تربیتی و فرهنگی این عروسک است. لذا هشدار و بصیرت بخشی در صدر این اقدامات است.
● مکانیزم تربیتی عروسک باربی:
در روش های تعلیم و تربیت، مهمترین و کلیدی ترین عامل"بحث" الگوسازی است. هر سن و هر جنس الگوی خاص خود را برمی تابد. که در این میان مهمترین سن، دوران کودکی است.
عروسک باربی بر خلاف سایر عروسکها که تداعی کننده کودک بوده و دارای چهره ای معصومانه می باشند، یک زن بیست ساله آمریکایی با تمام مشخصات اندامی آن است که با دفت فراوان طراحی و ساخته می شود و با حضور تصاویرش در اکثر ما یحتاج و ملزومات ضروری کودکان و نوجوانان از قبیل لوازم التحریر، کیف، کفش، شکلات ها، ظروف، البسه، ساعت، وسایل شخصی و ... که به بیش از دهها هزار مورد موجود در بازار (حتی داخلی) می رسد ملکه ذهنی کودکان و نوجوانان گردیده و خود را به آنان تحمیل و موجب خرید عروسک می گردد. خریداران باربی با خرید یک عروسک کارشان تمام نشده بلکه مجبورند تمام وسایل مکمل آن را از قبیل لباس خواب، وسایل حمام، مایوی شنا، لباس میهمانی، وسایل آرایش و... را که همه ساله در چندین نوبت نیز تغییر مد داده و بازسازی و تولید می شوند تهیه و همواره آن را به روز نمایند. بدیهی است مدل لباس باربی و تمام آنچه که تحت عنوان متعلقات عروسک عرضه می شود مدل لباس و سایر وسایل مورد نیاز دختران و زنان قرار گرفته و بدین صورت دختران مأنوس با این عروسک با سلیقه باربی (یا بقول دقیقتر با سلیقه و خواست یک زن آمریکایی) بزرگ شده و در زمانی که به سن انتخاب می رسند دقیقا دارای سلیقه ای همانند باربی (یا یک زن آمریکایی) می باشند. بنابر این هر آنچه در تمدن غرب برای انحطاط بشر تولید و عرضه می شوند قبلا ذایقه و احساس نیاز به آنرا با هزینه مصرف کنندگان بوجود آورده اند که پدیده "باربی بیس" یکی از نمودهای عینی در داخل کشور است که متخصصان تربیتی و تغذیه داخلی با نگرانی فراوان از طریق رسانه های جمعی در جستجوی راه حلی برای آن و اطلاع رسانی به خانواده های ایرانی برای پیشگیری و جلوگیری از گسترش آن هستند. در شرایطی که در صفحه نیازمندیهای روزنامه های صبح و عصر آگهی های بسیار فریبنده ای با عبارات اغفال کننده ای دختران این مرز و بوم را با وعده وعید فراوان به باربی شدن دعوت می نمایند.!!!
نباید فراموش کرد که تا این لحظه، هیچ کشور و ملتی نتوانسته است در برابر باربی رقیبی ماندگار و جدی بتراشد و در این عرصه کاملا شکست نخورده باشد که از جمله آن "عروسک سندی" در انگلیس می باشد.