اگر تاکنون بر اثر راه رفتن بر روی یک جاده داغ پاهایتان تاول زده باشد متوجه شدهاید که آسفالت گرمای خورشید را جذب میکند. یک شرکت هلندی اکنون با توجه به این موضوع، گرمای کف جادهها و سطح پارکینگها را به خانهها و ادارات منتقل میکند. جمعآوری انرژی خورشیدی از ۱۸کیلومتر جاده و کف یک پارکینگ کوچک، به تامین گرمای یک آپارتمان چهار طبقه ۷۰ واحدی در روستای آونهورن در شمال هلند کمک کرد. یک پارک صنعتی ۱۶۰هزار مترمربعی در نزدیکی شهر هورن گرمای مورد نیاز خود را با استفاده از گرمای ذخیره شده در طول تابستان از ۳۶هزار مترمربع پیادهرو تامین میکند.
انرژی گرمایی به دست آمده از باندهای فرودگاه یک پایگاه نیروی هوایی در جنوب هلند نیز گرمای آشیانه این باند را تامین میکند و تمامیاین کارها زیر آسمانهای معمولا ابری هلند که تنها چند روز در سال دمای گرم طاقت فرسا دارد انجام میشود. سیستم انرژی جاده، یکی از شیوههای بسیار غیرمتعارفی است که دانشمندان و مهندسان با استفاده از آن در تلاش برای مهار انرژی خورشید هستند. خورشید، بزرگترین منبع قابل اطمینان، قابل دسترس و پایدار انرژی تجدیدپذیر است که ظرف یک ساعت بیش از مقدار برقی که جهان میتواند در طول یک سال مصرف کند، به زمین «وات» بتاباند. اما امروزه، انرژی خورشیدی تنها ۴/۰درصد انرژی جهانی را تامین میکند و این هزینههای گزاف تولید و کارایی پایین تولید این انرژی است که بر سر راه استفاده کافی از آن، مانع ایجاد کرده است.
طرفداران انرژی خورشیدی میگویند طی چند سال آینده وضع تغییر خواهد کرد. منابع دیگر انرژی تجدیدپذیر نیز مشکلاتی دارند بعنوان مثال، همه جا برای استفاده از توربینهای بادی بهاندازه کافی باد ندارد، استفاده از انرژی موجها و جزر و مد تنها برای مناطق ساحلی مفید است، تولید برق از آب یا بخار نیازمند وجود رودخانه و افزایش سدهایی است که ساخت آنها مخالفتهایی را در پی دارد و تولید سوخت زیستی نیز از زمینهایی استفاده میکند که زمانی فقط برای محصولات غذایی زیر کشت میرفتند. اما به گفته پاتریک مازا از موسسه «راهحلهای اقلیمی»، که یک گروه مشاور در سیاتل واشنگتن است، «خورشید به همه جا میتابد.»به گفته وی نور خورشید در مقایسه با دیگر منابع انرژی، انرژی فراوانی است و واقعا باید به فکر استفاده از آن بود. سیستم انرژی گرمایی «اوم» در واقع محصول جانبی است که از تلاشهای صورت گرفته برای کاهش نگهداری و هزینههای جاده به دست آمده است. آسفالت که انرژی گرمایی خورشید را افزایش میدهد، روی شبکهای از لولههای قابل انعطاف را به صورتی در هم بافته هستند، میپوشاند. وقتی آب درون این لولهها گرم میشود، به سفره آب زیرزمینی طبیعی که آب را در دمای ثابت و مناسب حدود ۲۰درجه سانتیگراد حفظ میکند، پمپ میشود.
از این آب گرم شده میتوان چندین ماه بعد برای عاری از یخ نگاه داشتن سطح جادهها در زمستان استفاده کرد. اگرچه این کار هزینههای ساخت جاده را دو برابر میکند اما این سیستم برای افزایش عمر جادهها و پلها، کاهش حوادث ناشی از یخزدگی جادهها و کاهش نیاز ترمیم سطوح فرسوده جادهها طراحی شده است. اما همین سیستم میتواند از طریق یک مخزن زیرزمینی جداگانه، با پمپ کردن آب سرد، ساختمانها را در روزهای گرم خنک کند.
«لکس فان زان» مدیر تجاری این شرکت هلندی با اشاره به دستیابی بیش از نیاز به انرژی در تابستان گفت به دنبال راهکاری برای استفاده از این انرژی مازاد بودیم و مسئله را از یک پیمانکار ساختمانی جویا شدیم. پاسخ او، ساختن بناهایی در نزدیکی زمینهای آسفالته و پمپ کردن لولههای آب گرم به زیر کف آنها بود. «فانزان» گفت این آب معمولا به خودی خود بهاندازه کافی داغ نیست و باید برای افزایش دمایی بیشتر از پمپ حرارت که با برق کار میکنند عبور کنند. فناوریهای تجربی شامل شیوههایی برای جمعکردن انرژی خورشیدی با استفاده از آینه و لنز و یا ابزارهایی است که مسیر نور خورشید را در آسمان دنبال میکنند. برای تولید سلولهای خورشیدی بهتر، مواد جدیدی در حال ساخت هستند و دانشمندان نیز سرگرم کار روی سلولهای الکتروشیمیایی هستند که برای جذب نور بیشتر به جای اجزای جامد از مایع استفاده میکنند. در این گزارش که در نشریه نیوساینتیست منتشر شده آمده است، چشمانداز تکیه بر انرژی خورشید برای تامین کل نیاز به انرژی سرانجام تحقق خواهد یافت.